Η «ενοχλητική» σύγκριση με τους γειτονικούς δήμους και τα φεστιβάλ τους, η στασιμότητα ετών στο «Κόκκινο Σπίτι» και τα προβλήματα στην αίθουσα «Ιωνία» αναδεικνύουν την έλλειψη ενός ολοκληρωμένου σχεδίου για τις Τέχνες και την Παιδεία, σε μια περιοχή που σε κάνει να αναρωτιέσαι αν η αξία του τετραγωνικού μέτρου έχει ξεπεράσει την ίδια την πολιτιστική μας συνέχεια.
Το Σάββατο το βράδυ παρακολούθησα τον «Κοινό Λόγο», μια θεατρική παράσταση της Τριλογίας. Η παράσταση είναι βασισμένη στον Κοινό Λόγο της Έλλης Παπαδημητρίου, ένα έργο που συγκροτήθηκε από προφορικές μαρτυρίες ανθρώπων που έζησαν τα τραύματα του ελληνικού εικοστού αιώνα. Ήταν ένα έργο δυνατό που, χωρίς να εκβιάζει συγκίνηση και να μετατρέπει τον πόνο σε θέαμα, τον αφήνει μπροστά σου, γυμνό και αληθινό.
Η παράσταση έγινε στη μικρή αίθουσα του 2ου Λυκείου Βούλας, που πρόσφατα βρέθηκε στο στόχαστρο βανδαλισμών – κλοπής κλιματιστικών, αφού τα τα μέτρα φύλαξης είναι επιεικώς ανεπαρκή. Οι ερμηνείες των ερασιτεχνών ηθοποιών και το τραγούδι συγκινητικές.
Την Κυριακή, από το λογοτεχνικό εργαστήρι του 2ου Γυμνασίου Βούλας, με επιμέλεια της κυρίας Απέργη, εκπαιδευτικού, παρακολουθήσαμε την εξαιρετική προσπάθεια των μαθητών «σε μια διασκευή – παρωδία» της τραγωδίας του Ευριπίδη «Ελένη», που διασκέδασε και διαπαιδαγώγησε μικρούς και μεγάλους στην αίθουσα του σχολείου τους, την οποία επίσης έβαψε, «εξωράισε» και έντυσε με καινούργιες κουρτίνες ο Σύλλογος Γονέων, και επίσης υπέστη τους ίδιους βανδαλισμούς – κλοπές με το όμορο 2ο Λύκειο.
Από τη μία λοιπόν, εθελοντές σηκώνουν πολιτισμό στις πλάτες τους ενώ, από την άλλη, οι θεσμοί δεν μπορούν ούτε να προστατεύσουν επαρκώς τους χώρους όπου ο πολιτισμός καταφεύγει στην Αθηναϊκή Ριβιέρα.
Πριν προχωρήσουμε, ένα μεγάλο μπράβο στην Τριλογία, στους εκπαιδευτικούς και στον Σύλλογο του 2ου Γυμνασίου, αλλά και σε όλους τους Συλλόγους Γονέων και σε κάθε εθελοντικό σύλλογο που παράγει έργο χωρίς υποχρέωση, χωρίς άνεση πόρων και συχνά χωρίς καμία ουσιαστική στήριξη. Οι δράσεις που διοργανώνονται από εθελοντικούς συλλόγους είναι πραγματικές, γνήσιες, ειλικρινείς χωρίς προσωπικό όφελος, αλλά μάλλον με πολύ κόστος εκτός ίσως από μια αγνή υστεροφημία που δεν βρίσκεται στη διαφήμιση, στο πρόσχημα και στην αναγνώριση, αλλά στο δυνατό αποτύπωμα που αφήνουν στις ζωές των ανθρώπων και στις κοινότητες που υπηρετούν.
Οι δράσεις όλων αυτών των εθελοντικών ομάδων συμπληρώνουν αυτές του δήμου 3Β που, αν και κάνει πολιτιστικές δράσεις όπως μουσικές βραδιές, παιδικές εκδηλώσεις, Μεσογειακό Φεστιβάλ, η σύγκριση με γειτονικούς δήμους είναι ενοχλητική. Για παράδειγμα η Γλυφάδα έχει θεσμοθετημένο φεστιβάλ με διάρκεια και αποτύπωμα, η Νέα Σμύρνη έχει τις Ιωνικές Γιορτές, το Παλαιό Φάληρο τα «Φαληρικά» στον Μπάτη, ο Άλιμος συνεχή πολιτιστικό προγραμματισμό και υποδομές που λειτουργούν χρόνια. Στα 3Β η εικόνα μοιάζει περισσότερο με «άντε να κάνουμε και κάτι» με σκόρπιες δηλαδή νησίδες καλής πρόθεσης, παρά ένα αποτέλεσμα θεσμικής προσπάθειας και σχεδίο, συνέχεια και βούληση.
Ένα κραυγαλέο παράδειγματα είναι το «Κόκκινο Σπίτι» της Βούλας, η πέτρινη μονοκατοικία στη Λεωφ. Βασιλέως Παύλου 51, κληροδότημα του ακαδημαϊκού γεωλόγου Μάξιμου Μητσόπουλου στην Ακαδημία Αθηνών. Από το 2018 ο Δήμος ανακοίνωνε μίσθωση 40 ετών, πολιτιστικό κέντρο, βιβλιοθήκη, εκθεσιακό χώρο και θερινό σινεμά στον κήπο. Τον Ιανουάριο του 2019 ανακοινώθηκε ότι η σύμβαση είχε υπογραφεί με ημερομηνία 20 Δεκεμβρίου 2020, ο προϋπολογισμός ορίστηκε στις 410.000 ευρώ και οι εργασίες θα διαρκούσαν περίπου ένα χρόνο. Σήμερα, 2026, επτά χρόνια μετά, το κτίριο είναι ερείπιο χωρίς ο Δημότης να έχει σαφή εικόνα του χρόνου περάτωσης ή της χρήσης του. Για πόσο ακόμη θα ρημάζει ένα κληροδότημα που θα μπορούσε να υπηρετεί ταυτόχρονα τη μνήμη του δωρητή, την παιδεία, τον πολιτισμό και την πόλη;
Και, σαν να μην έφτανε αυτό, η υπάρχουσα αίθουσα «Ιωνία» πολλές φορές αναφέρεται ότι βάζει νερά όταν βρέχει ενώ παράλληλα στερείται και εξόδο κινδύνου – και εδώ δεν μιλάμε απλά για κακή συντήρηση αλλά για «πολιτισμό» που φιλοξενείται σε συνθήκες θεσμικής προχειρότητας.
Αν και θεωρώ ότι ο πολιτισμός μπορεί να ζήσει μέσα από το φιλότιμο των λίγων, αυτό δεν μπορεί να έχει διάρκεια. Καλή η ιδέα της Ριβιέρας, καλή (ίσως – θα δούμε) η πλατεία όταν τελειώσει, αλλά με τον πολιτισμό, την έμπνευση στους νέους κάθε ηλικίας τι γίνεται;
Κάπου διάβασα ότι εκεί που η τηλεόραση είναι μεγαλύτερη από την βιβλιοθήκη κάτι δεν πάει καλά…. Εδώ στα 3Β θα έλεγα ότι «εκεί που το τετραγωνικό μέτρο αξίζει περισσότερο από τον πολιτισμό και τη συνέχεια την ιστορίας και του πολιτισμού μας», επίσης κάτι δεν πάει καλά.
Πηγή: noupou.gr